De beste software ontstaat wanneer een team de vrijheid heeft om zelf beslissingen te nemen. Maar autonomie werkt niet vanzelf, het vraagt om een sterke cultuur van openheid en vertrouwen. Wim Reuterink, senior backend developer en scrummaster bij BOLD Digital, legt uit hoe wij onze processen zó inrichten dat teams optimaal functioneren, miscommunicatie wordt voorkomen en het werkplezier hoog blijft.

Hoe softwareteams vaak zijn ingericht

In veel softwareteams ligt de focus op het ontwikkelen. Developers werken aan hun deel, feedback wordt verzameld aan het einde van een sprint en beslissingen gaan via de juiste kanalen. Een begrijpelijke structuur, maar één die ook voor vertraging zorgt. Kleine problemen groeien uit tot grotere, omdat ze niet vroeg genoeg worden besproken.En elk groot probleem begon ooit als een klein en op dat moment makkelijk oplosbaar probleem.

Wat een autonoom team anders doet

Bij BOLD Digital is autonomie geen vrijbrief om solistisch te werken. Het is juist het tegenovergestelde. Onze teams beslissen zelf, maar altijd in verbinding met elkaar en met de klant. De vrijheid zit niet in het vermijden van overleg, maar in het vermijden van onnodige goedkeuringstrajecten die alleen maar vertragen. Een probleem wordt besproken op het moment dat het zich voordoet, een beslissing wordt genomen door de mensen die er het dichtst op zitten en een actie wordt direct uitgezet. Dat vraagt om een sterke cultuur van openheid en vertrouwen. Binnen het team, maar ook richting de klant.

Wim legt uit hoe dit in de praktijk werkt: "Als ik merk dat een proces stroef loopt, breng ik dit in als een 'spanning' binnen onze cirkel. We bespreken het idee, maken een plan van aanpak en de actie wordt direct uitgezet. Ik merkte laatst dat onze Jenkins-server, die we gebruiken voor het bouwen en automatisch testen van onze applicaties, te weinig threads had. Dit zorgde voor blokkades als er te veel collega's tegelijkertijd bezig waren. Omdat we autonoom werken, konden we dit snel bespreken en de threads direct verhogen. Schakelen met management voor goedkeuring is dus niet nodig; we lossen het zelf op."

Waarom autonomie leidt tot betere software

Wanneer een team flexibel is en het vertrouwen krijgt van 'hogerhand', stimuleert dat de zelfverzekerdheid en de creativiteit. Je komt sneller tot de essentie: waarde creëren tijdens een sprint. Zonder de druk van targets of goedkeuringstrajecten blijft de werkdruk gezond en de focus scherp.

Goede communicatie is hierbij de cruciale succesfactor. Zodra teamleden stoppen met het uitspreken van feedback naar elkaar, loopt de samenwerking vast. Om dat voor te zijn, maken we intensief gebruik van retrospectives.

De retrospectives 

Waar traditionele organisaties vaak werken met een jaarlijkse feedbackcyclus, pakken we dat bij BOLD Digital anders aan. Elke paar weken reflecteert het team op het proces en de onderlinge samenwerking, vanuit alle hoeken. Via onze product owners betrekken we daarin ook de feedback van de klant. Zo stemmen we verwachtingen continu af en sturen we bij voordat kleine knelpunten grote problemen worden.

Wim bereidt deze retrospectives voor en zorgt telkens voor een unieke insteek om de creativiteit te prikkelen:

  • De acties: We starten altijd met een kanban-bord om de openstaande actiepunten van de vorige retrospective door te nemen. Ieder teamlid is verantwoordelijk voor zijn eigen taken.
  • De ijsbreker: Om de waan van de dag te doorbreken en de neuzen dezelfde kant op te krijgen, starten we met een creatieve ijsbreker. Wim vertelt: "Laatst was ik een weekend naar Londen geweest, dus was het thema 'Londen'. Ik vroeg het team: als je de afgelopen sprint op een ansichtkaart vanuit Londen zou moeten omschrijven (of tekenen), wat zou er dan op staan? Tekent iemand een brandend huisje, dan weet je dat er stress zit. Tekent iemand een strandbedje? Dan gaat het juist super. Dit opent direct het gesprek op een laagdrempelige manier."
  • Post-its plakken: Daarna duiken we de diepte in. Teamleden plakken post-its in diverse categorieën: wat ging goed, wat ging minder en wat nemen we mee naar de volgende sprint?

Direct resultaat in de praktijk

Feedback is pas echt waardevol als er concrete acties uit voortvloeien. Binnen BOLD Digital leidt dit continu tot procesverbeteringen. Een recent voorbeeld uit de praktijk: een collega deelde de spanning dat tickets die terugkwamen uit de testfase soms te lang bleven liggen, omdat het team alweer aan iets nieuws was begonnen.Naar aanleiding hiervan hebben we de werkwijze aangepast: oude tickets die al verder in het proces zijn en nog aandacht nodig hebben, krijgen nu voorrang op nieuwe tickets. Zo zorgen we voor kortere doorlooptijden.

Waardering en werkplezier

Verbeterpunten komen op een sprintbord te staan, met openstaande acties uit eerdere retrospectives, zodat we dagelijks de voortgang in onze werkwijze kunnen monitoren. Maar een goede retrospective gaat niet alleen over opbouwende kritiek; het uitspreken van waardering naar elkaar is minstens zo belangrijk.

Hoewel de exacte ROI van een retrospective lastig in harde cijfers uit te drukken is, zien we het resultaat overduidelijk terug op de werkvloer. We investeren maandelijks twee uur per medewerker aan deze sessies. Dat resulteert in een ontzettend gedreven team met een laag ziekteverzuim en heel veel rust op de werkvloer. Laagdrempelige feedback wordt geaccepteerd en gewaardeerd omdat iedereen er open voor staat.

Een succesvolle samenwerking laat zich volgens Wim dan ook in één zin samenvatten: "Een open en constructief team dat niet bang is om eerlijk te zijn, waardoor we continu het werkproces verbeteren en de teamcohesie hooghouden."

Benieuwd hoe onze werkwijze eruitziet van eerste gesprek tot oplevering? Lees meer op onze werkwijzepagina.

‍

‍